Azbest w Polsce to wciąż cichy zabójca, którego lekceważymy – mimo że od zakazu jego stosowania minęły niemal trzy dekady. Niewidoczne gołym okiem włókna unoszą się znad popękanych dachów, przydrożnych palet i instalacji w starych blokach, a skutki ich wdychania ujawniają się nawet po czterdziestu latach.
Przeczytaj oryginalny artykułW Polsce wciąż zalega co najmniej 7 milionów ton azbestu, a według szacunków Najwyższej Izby Kontroli w obecnym tempie usuniemy go dopiero za 109 lat. Niezabezpieczony eternit leży na dachach, przy drogach i w lasach, pyli, a jego niewidoczne włókna wbijają się w płuca, prowadząc do śmiertelnych chorób - takich jak rak płuca czy międzybłoniak opłucnej. Mimo że rządowy program zakładał oczyszczenie kraju z tej trucizny do 2032 roku, samorządom brakuje pieniędzy na utylizację, mieszkańcy zdejmują płyty na własną rękę bez zabezpieczeń, a nowa ustawa azbestowa wciąż nie weszła w życie.
Dramatyczne konsekwencje wieloletnich zaniedbań pokazuje historia zmarłej na nowotwór psycholog z Tarnowa oraz batalia sądowa jej rodziny. Mecenas Karolina Kolary z kancelarii BFP, która prowadziła sprawę, zwraca uwagę na przełomowe i niepokojące wnioski wymiaru sprawiedliwości:
„Sąd apelacyjny nie miał wątpliwości, że nowotwór złośliwy w postaci międzybłoniaka opłucnej jest silnie zależny od ekspozycji na azbest oraz że w tym konkretnym wypadku nowotwór został wywołany właśnie przez azbest. Nie było też wątpliwości, że nie ma bezpiecznej granicy stężenia włókien azbestu we wdychanym powietrzu (...) Ciekawa jest również konkluzja Sądu Najwyższego - stwierdził, że poszkodowana, tak jak każdy mieszkaniec Polski, od urodzenia oddychała powietrzem zawierającym azbest.”
W artykule Marcina Wójcika przyglądamy się skali problemu w całym kraju - od skażonych dróg w Szczucinie i bloków z wielkiej płyty, po dawny Hotel Cracovia w Krakowie.
Sprawdzamy, dlaczego Polacy lekceważą zagrożenie, ile kosztuje legalne usuwanie azbestu i czy grożą za to wysokie kary.